KRYTYKA WOLNOŚCI

Fichte krytykuje tę „pustą wolność” za jej płytkość, wulgarność i partykularyzm. Życie gatunku jest dla niej czymś abstrakcyjnym, kieruje się ona instynktem samozachowawczym i dążeniem do po­myślności. Rozum i umiejętność korzystania z doświadczenia, które człowiek otrzymał od natury, rozwinęły się w epokach poprzedza­jących epokę „pustej wolności” w formie instynktu wyrażającego się w umiejętności życia i osiągania maksymalnej korzyści osobi­stej. Rezultaty tego procesu utrwalają się w powszechnej świado­mości ludzi danej epoki i stają się pojęciami pospolitego rozsądku, które zastaje trzecia epoka. „Ten rodzaj rozsądku — pisał Fichte — to pospolity i zdrowy ludzki rozsądek (gemeiner und gesunder Men- schenn er stand), który człowiek posiada bez pracy i mozołu, który jest mu wrodzony wraz z głodem i pragnieniem i który człowiek stosuje jako miernik wszystkiego, co istnieje i co obowiązuje” (s. 156).

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *