WARTOŚĆ PRZEDSTAWIONYCH MYŚLI

Wartość przedstawionych tu myśli Fichtego polega na tym, że wyszedł on poza pojęcia, którymi posługiwała się filozofia Oświe­cenia i nadał im nową treść, głębiej odzwierciedlającą proces roz­woju myśli ludzkiej. Ów majestatyczny, wieczny i niewzruszony Ro­zum siedemnasto- i osiemnastowiecznych filozofów traktuje on je­dynie jako pewną fazę rozwoju świadomości ludzkiej. Pospolity ro­zum, który dla tamtych filozofów był nierzadko bliźniaczym bratem Rozumu, dla Fichtego stanowi jedynie określoną (i to dość ograni­czoną) świadomość poprzednich pokoleń, utrwaloną przez daną epokę. I właśnie to wprowadzenie do filozofii pojęcia świadomości rozumianej jako proces jest wielką zasługą Fichtego. Pełne rozwi­nięcie koncepcja ta znajdzie w systemach jego następców, a zwłasz­cza u Hegla.Takie dynamiczne i pozajednostkowe ujęcie procesu myślenia po­zwala również na wprowadzenie kategorii świadomości potocznej, która chyba lepiej oddaje to, co chcieli powiedzieć filozofowie, gdy mówili o tzw. zdrowym rozsądku (common sense, sens commun czy gemeiner Verstand).

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *